ห้องสมุดสำหรับคนรักห้องสมุด บรรณารักษ์ และหนังสือ
เคยมีคำถามไหมครับว่า ในโลกที่ AI ตอบคำถามได้เร็วกว่าการเดินไปที่ชั้นหนังสือ และ E-book เข้าถึงได้ง่ายแค่ปลายนิ้ว “บรรณารักษ์” หรือ “ห้องสมุด” ยังจำเป็นอยู่ไหม? สำหรับผม คำตอบคือ “จำเป็นกว่าที่เคย” ครับ แต่บทบาทของเรากำลังเปลี่ยนไป
สวัสดีครับ เพื่อนพี่น้องชาวห้องสมุด และบรรณารักษ์ทุกท่าน ในฐานะเพื่อนร่วมวิชาชีพ และผู้สังเกตการณ์ความเป็นไปของวงการห้องสมุด ผมจะขอ Review ภาพรวมของวงการห้องสมุดในปี 2025 ที่กำลังจะผ่านพ้นไปในอีกไม่กี่วันนี้ ต้องขอบอกว่า ปีนี้ไม่ใช่แค่ปีแห่งการเปลี่ยนแปลงผ่านไปอย่างธรรมดา แต่ผมจะขอนิยามว่าเป็น “The Year of Human-AI Symbiosis in Libraries” หรือ ปีที่ห้องสมุดและปัญญาประดิษฐ์เริ่มจับมือกันเดินอย่างเป็นรูปธรรมที่สุด หลังจากที่เราตื่นตระหนกกันไปแล้วในช่วง 2-3 ปีก่อนหน้า (ถึงเวลาแล้วสินะ)
วันหยุดยาวๆ แบบนี้ผมขอแนะนำหนังสือน่าอ่านหน่อยดีกว่า และหนังสือที่ผมจะแนะนำ คือ หนังสือด้านการเงินการลงทุน แต่ไม่ใช่แค่รายชื่อหนังสือนะครับ ผมจะเล่าให้ฟังว่า หนังสือแต่ละเล่มมีข้อคิดอะไรเด็ดๆ แล้วลองนำไปใช้ในชีวิตประจำวัน
วันนี้ขอมาแบบเบาๆ นิดนึง คือผมสังเกตว่า มีเพื่อนๆ หลายคนเข้ามาในบล็อกของผมเพราะ “คำคมห้องสมุด” วันนี้ผมเลย List ไอเดียสุดสร้างสรรค์กับคำคมสำหรับห้องสมุดยุคใหม่ มาฝาก จำนวน 30 ประโยค โดยแบ่งเป็น 3 หมวดหมู่ใหญ่ๆ ไปอ่านกันได้เลย
ไม่ได้มาเขียนบล็อกห้องสมุดนาน ขอยกกรณีศึกษาของห้องสมุดที่ผมเคยดูแลมาเป็นตัวอย่างดีกว่า เคยสงสัยไหมครับว่า ทำไม “ห้องสมุดมารวย” ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย ถึงครองใจนักลงทุนและผู้สนใจเรื่องการเงินการลงทุนมาได้อย่างยาวนาน? ไม่ใช่แค่เพราะมีหนังสือเยอะหรอกนะครับ แต่เพราะมีกลยุทธ์การตลาดที่แข็งแกร่งซ่อนอยู่ต่างหาก หนึ่งในกลยุทธ์ทางการตลาด คือ การนำแนวคิด “7Ps Marketing Mix” มาใช้
ในยุคดิจิทัลที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ห้องสมุดไม่ได้เป็นเพียงแค่สถานที่สำหรับอ่านหนังสืออีกต่อไป แต่ยังกลายเป็นศูนย์กลางของชุมชน การเรียนรู้ และการสร้างสรรค์ใหม่ๆ เพื่อให้ทันกับความต้องการของผู้ใช้บริการ บรรณารักษ์และผู้ดูแลห้องสมุดจำเป็นต้องปรับตัวให้เข้ากับแนวโน้มการตลาดที่กำลังเกิดขึ้นในปี 2025
Read more
ห้องสมุดเป็นสถานที่สำคัญและมีเปลี่ยนแปลงตามยุคสมัย ตั้งแต่อดีตที่เน้นการเข้าถึงทรัพยากรสิ่งพิมพ์ และความเงียบสงบ ปัจจุบันที่ผสมผสานทรัพยากรสารสนเทศแบบดั้งเดิม และรูปแบบดิจิทัล ไปจนถึงอนาคตที่ขับเคลื่อนด้วยเทคโนโลยีที่ล้ำสมัย อาทิเช่น AI, Blockchain และ AR/VR รวมไปถึงการปรับเปลี่ยนการเรียนรู้ให้เหมาะสมกับแต่ละบุคคล (personalized) ในบทความนี้ เราจะพาคุณสำรวจวิวัฒนาการของ “ห้องสมุด” ตั้งแต่อดีตจนถึงอนาคต พร้อมมองถึงความเปลี่ยนแปลงในบทบาท สื่อที่ให้บริการ และการออกแบบพื้นที่ที่ตอบโจทย์สังคมดิจิทัลในอนาคต
![มาเรียนรู้เรื่อง “Data Analytics” ที่เกี่ยวกับงานห้องสมุด [TKPARK]](http://www.libraryhub.in.th/wp-content/uploads/2024/02/Presentation-ทุกเรื่องที่ต้องรู้เกี่ยวกับ-DATA-เพื่อพัฒนาห้องสมุดสุดปัง.png "มาเรียนรู้เรื่อง “Data Analytics” ที่เกี่ยวกับงานห้องสมุด [TKPARK]")
Admin ได้มีโอกาสไปบรรยายใน session “Librarian Space” ตอน “Data Analytics” ซึ่งเป็นหลักสูตรเบื้องต้นสำหรับบรรณารักษ์ที่สนใจในเรื่องการนำข้อมูลของห้องสมุดมาใช้ในชีวิตประจำวัน
ภายใต้หัวข้อนี้แบ่งออกเป็น 4 ตอน ได้แก่
1) Data ในชีวิตประจำวัน และ Data ในงานห้องสมุด
2) การวิเคราะห์ข้อมูลของห้องสมุด
3) กรณีศึกษาการนำ Data มาใช้ในงานห้องสมุด
4) ทักษะและความรู้สำหรับการเป็น Data Librarian
ผมจึงขอนำวีดีโอจาก Facebook Fanpage TKPARK มาลงในบล็อกให้เพื่อนๆ ดูกันอย่างไม่ขาดตอน ไปดูกันได้เลย
Read more
ข้อมูลที่นำมาให้ดูในวันนี้ มาจากข้อมูลของการปรับปรุง Profile ของสมาชิกใน LinkedIn ในช่วง 12 เดือนก่อนหน้า เชื่อมั้ยครับว่า… สมาชิกใน LinkedIn มีการเพิ่มข้อมูลทักษะ (Update) ลงใน Profile กว่า 680 ล้านทักษะ (เพิ่มขึ้นกว่า 80% จากปีก่อน)
Read more
คืนนี้ หาหนังสืออ่านก่อนนอน แบบเก๋ๆ เริ่มจากคำถาม
“ไม่ได้จบบรรณารักษ์ แต่ต้องมาทำงานบรรณารักษ์ ควรเริ่มอย่างไรก่อนดี”
หนังสือเล่มนี้มีคำตอบ “Unintentional Librarian: A Beginner’s Guide to Working in a Public Library” หรือแปลแบบตรงๆ ว่า บรรณารักษ์โดยไม่ได้ตั้งใจ คำแนะนำเบื้องต้นสำหรับการทำงานในห้องสมุดประชาชน เขียนโดย Nathan Hansen พิมพ์ปี 2021
Read more